Sữa non, sữa về ngày 3–6 và dấu hiệu đói của trẻ sơ sinh

Sữa non đặc nên một thìa mỗi cữ là đủ cho dạ dày ngày đầu của con. Bé đòi bú mỗi giờ là cách gọi sữa về, không phải dấu hiệu thiếu sữa. Đọc dấu hiệu đói sớm, chờ sữa về ngày 3–6, và gọi bác sĩ khi bé bú kém, li bì hay tiểu ít.

Lưu ý y khoa: Bài viết chỉ mang tính tham khảo, không thay thế khám, chẩn đoán hoặc điều trị bởi bác sĩ. Mọi thắc mắc về tình trạng cụ thể của con, hãy trao đổi với bác sĩ nhi khoa hoặc tư vấn sữa mẹ.

Trả lời nhanh

Tuần đầu bạn chỉ cần nhớ ba điều. Sữa non ít mà đủ, khoảng 1 thìa cà phê mỗi cữ vì sữa rất đặc. Bé đòi bú mỗi giờ là bình thường, đó là cách con gọi sữa về. Sữa thường về ngày 3–6, ngực cương tức rồi ổn dần khi bé bú đều.

Bạn cho bú theo dấu hiệu đói, đừng đợi con khóc. Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cũng khuyên cho bú theo nhu cầu ngay từ đầu.

Sữa non ít mà vẫn đủ

Sữa những ngày đầu gọi là sữa non (colostrum). Đặc, màu vàng nhạt, giàu dinh dưỡng và kháng thể. Bé chỉ cần khoảng 1 thìa cà phê mỗi cữ. Vừa khít dạ dày bé xíu ngày đầu.

Mình biết cảm giác này. Nhìn sữa vắt ra được vài giọt là mẹ nào cũng hoảng. Nhưng dạ dày con ngày đầu cũng chỉ chứa được ngần ấy. Ít là đúng thiết kế, không phải lỗi của bạn.

Bé bú mỗi giờ là bình thường

Tuần đầu bé đòi bú mỗi giờ, bạn đừng lo. Chương ghi rõ đây là bình thường.

Cơ chế đơn giản lắm. Bé bú càng nhiều, vú càng nhận tín hiệu sản xuất. Sữa chuyển tiếp về càng nhanh. Sau vài ngày, cữ bú sẽ dài hơn và thưa dần.

Bạn cho bú theo nhu cầu, đừng canh giờ. Đồng hồ không biết con đói lúc nào. Con thì biết.

Đọc dấu hiệu đói sớm

Bạn cho bú lúc con còn bình tĩnh thì khớp ngậm dễ đúng hơn nhiều. Đừng đợi tới lúc con gào khóc.

Quan sát sớm là kỹ năng đáng học nhất tuần đầu. Hơn mọi máy móc hay lịch trình.

Khóc là dấu hiệu muộn

Khóc nghĩa là con đã đói một lúc lâu rồi. Bé khóc vì đói thường khó ngậm vú ngay. Bạn phải dỗ nín trước rồi mới cho bú được.

Thứ tự đúng thế này. Thấy tay lên miệng thì cho bú luôn. Con đã khóc thì dỗ nín rồi cho bú. Đừng đợi khóc mới cho bú rồi kết luận con khó.

Sữa về ngày 3–6

Sữa thường về ngày 3–6 sau sinh. Ngực cương, tức, đôi khi đau và nóng. Chương ghi đây là bình thường. Bé bú đều thì giảm dần.

Cho bú thường xuyên, đúng khớp ngậm là cách giảm cương tốt nhất. Bạn lưu ý điểm này. Cương nhiều kèm sốt, vú đỏ nóng, mẹ mệt mỏi thì không còn là sinh lý nữa. Bạn hỏi nhân viên y tế ngay vì có thể là viêm vú.

Vắt và bảo quản sữa

Nếu cần vắt sữa, bạn làm theo chương tuần đầu. Sữa vắt để ngăn mát khoảng 3 ngày. Ngăn đá (âm 18 độ) đến 6 tháng. Rã đông chậm trong ngăn mát hoặc ngâm nước ấm. Không hâm bằng lò vi sóng. Không cấp đông lại sữa đã rã đông.

Mình nói rõ một điểm vênh. Chương chuẩn bị trước sinh ghi thời gian ngăn mát khác con số này. Hai chương chưa thống nhất. Các con số trong bài này theo chương tuần đầu, chưa đối chiếu độc lập. Bạn hỏi nhân viên y tế lịch phù hợp cho con mình.

Mấy hiểu lầm mình hay gặp

"Bé bú suốt là thiếu sữa." Không đúng. Bú suốt là cách con gọi sữa về. Dấu hiệu thiếu sữa thật nằm ở đầu ra, như tã ướt và cân nặng. Không nằm ở số lần đòi bú.

"Cho bú theo giờ cho nề nếp." Tuần đầu chưa phải lúc tập nề nếp. Bú theo giờ bỏ qua tín hiệu đói của con. Vừa làm bé khóc nhiều, vừa làm sữa về chậm.

"Đêm cho bú bình để mẹ ngủ." Ai cho bú là quyết định của gia đình bạn. Nhưng bạn cần biết điều này. Cữ bú đêm kích thích sữa về mạnh. Bỏ hết cữ đêm tuần đầu có thể làm sữa về chậm.

Khi nào bạn gọi bác sĩ

Bạn gọi ngay khi thấy các dấu hiệu này. Bé bú kém hẳn so với trước. Li bì khó đánh thức. Tiểu ít, sau ngày thứ 4 mà dưới 4 tã ướt mỗi ngày. Sốt. Da nhợt nhạt. Vàng da lan nhanh.

Bạn tìm tư vấn sữa mẹ khi đau núm vú kéo dài, nứt đầu ti không lành, cương cứng không giảm dù bé bú đều. Đừng cắn răng chịu. Trì hoãn cữ bú vì đau chỉ làm đau hơn và giảm sữa.