Đồ chơi tuổi thơ 7x 8x: 5 món gắn với một thế hệ

Năm món đồ chơi gắn với tuổi thơ thế hệ 7x 8x ở Việt Nam, từ bi ve, chong chóng giấy, diều giấy báo tới cào cào lá dừa và đèn dầu — kèm cách chơi lại cùng con hôm nay.

Đồ chơi của thế hệ 7x 8x ít món mua sẵn. Phần nhiều là tự làm, tự đặt luật, hỏng thì sửa. Nhìn lại, chính cái thiếu đó lại để ra nhiều trò nhớ lâu. Một sợi dây, vài viên bi, tờ giấy báo cũng thành buổi chiều.

Mình gom 5 món quen mặt nhất. Mỗi món một đoạn ngắn: nó là gì, chơi ra sao, và hôm nay chơi lại với con thế nào cho gọn.

Túi bi ve

Bi thủy tinh xanh trắng hổ phách, đựng trong túi lưới. Luật phổ biến là vẽ vòng tròn, mỗi người bỏ vài viên vào giữa rồi búng. Viên nào văng ra khỏi vòng thì thuộc về người búng. Có bạn búng giỏi, buổi chiều mang túi nặng trĩu về.

Chơi lại thì bạn vẽ vòng bằng phấn trên sân, mỗi người chỉ cược 3 đến 5 viên. Bé nhỏ chưa búng chuẩn thì cho lăn bi bằng tay, trúng vẫn tính.

Chong chóng giấy

Bốn cánh giấy màu gắn trên que tre, chạy là quay. Giấy càng nhẹ, nếp gấp càng đều thì quay càng tít. Hồi đó nhiều bạn cắm chong chóng trước giỏ xe đạp, đạp đi học mà cánh quay vù vù.

Làm lại một chiếc chỉ mất mười phút: giấy màu, que tre, đinh ghim nhỏ và hạt cườm làm trục. Giấy cong theo nếp thì vuốt nhẹ lại, đừng ép phẳng.

Diều giấy báo

Khung tre hình thoi, dán giấy báo cũ, đuôi buộc dải vải. Diều báo bay không cao bằng diều vải nhưng nhẹ, gió hiu hiu cũng lên. Buổi chiều trên đê, mấy cánh diều báo chao qua chao lại, một bên chạy dây một bên cầm cuộn.

Muốn chơi lại, bạn làm diều nhỏ sải cánh khoảng nửa mét, thả ở bãi đất trống, tránh dây điện. Bé cầm cuộn dây, bạn chạy lấy đà giúp.

Cào cào lá dừa

Lá dừa xanh tết thành con cào cào, càng râu vót mảnh cong tự nhiên. Người tết khéo chỉ mất vài phút, mối tết ở bụng chặt tay là con cào cào đứng được. Món này hay ở chỗ vừa chơi được vừa làm quà. Đi chợ về có con cào cào treo ở ghi đông xe là cả nhà vui.

Bạn có thể học tết từ các video hướng dẫn, lá dừa xin ở hàng bán dừa. Lần đầu tết xấu cũng không sao, bé quan tâm con cào cào cử động được hơn là đẹp.

Đèn dầu hỏa

Chân thủy tinh, bầu dầu trong, tim đèn trắng, chụp kính. Tối cúp điện, cả nhà quây quanh ngọn đèn dầu làm bài, kể chuyện. Ánh đèn vàng rung theo gió, khác hẳn ánh điện trắng sau này.

Hôm nay đèn dầu chủ yếu để trưng và kể chuyện, không nên thắp khi nhà có bé nhỏ. Bạn lau sạch bầu kính, đặt nơi bé không với tới, kể cho con nghe thời chưa có điện thoại thì buổi tối nhà mình làm gì.

Chơi lại sao cho vui mà gọn

Một buổi chỉ một món, 15 đến 20 phút. Bạn làm mẫu trước, bé bắt chước sau. Đồ nào sắc, nhọn, dễ vỡ thì bạn giữ phần nguy hiểm, bé giữ phần vui. Hỏng thì cùng sửa, đừng vội mua mới thay thế. Cái hay của đồ chơi xưa nằm ở chỗ sửa được.

Năm món này không cần sưu tầm đủ bộ. Nhà bạn giữ lại được hai ba món, chơi đều mỗi tuần, là con đã có một góc tuổi thơ giống bố mẹ mà không cần màn hình.